42. වෙරඤ්ඡක සූත්‍රය

1. මා විසින් මෙසේ අසන ලදී. එක්කාලයෙක්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අනේපිඩු මහසිටුහු විසින් කරවන ලද ජෙතවන නම් ආරාමයෙහි වැඩ වාසය කරති. එකල්හි වෙරඤ්ඡා පුරවැසි බ්‍රාහ්මණ ගෘහපතියෝ කිසියම් කටයුත්තක් සදහා සැවැත්නුවර වෙසෙත්. වෙරංඡක බ්‍රාහ්මණ ගෘහපතියෝ ´ශාක්‍යපුත්‍රවූ ශාක්‍ය වංශයෙන් පැවිද ිවූ ශ්‍රමණ භවත් ගෞතම තෙම සැවැත්නුවර අනේපිඩු මහ සිටුහු කරවනලද ඡේතවනාරාමයෙහි වැඩ වසතියි ඇසූවාහුය. ඒ භවත් ගෞතමයින්ගේ මෙබදුවූ යමපත්වූ කීර්ති ශබ්දයක් උස්ව නැංගේ වෙයි.

´´ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අර්හත්යහ, සම්‍යක් සම්බුද්ධයහ, අෂ්ට විද්‍යා පසලොස් චරණ ධර්මයන්ගෙන් යුක්තයහ, යහපත් ගති ඇත්තාහ. සියලු ලොකයන් දන්නාහ. ශ්‍රෙෂ්ඨයහ. හික්ම විය යුතු පුරුෂයන් හික්ම වීමෙහි රියැදුරෙකු වැනියහ. දෙවි මිනිසුන්ට ශාස්තෘහ, චතුරාර්ය සත්‍ය ධර්මයන් අවබෝධ කලහ. භාග්‍යවත්හග ඒ තථාගතයන්වහන්සේ දෙවියන් සහිත වූ, මාරයන් සහිත වූ, සත්ව වර්ගයා තමන් උසස් ඤාණයෙන් දැන පැහැදිලිකොට ප්‍රකාශ කරන්නාහ. ඒ තථාගතයන් වහන්සේ මුල යහපත් වූ, මැද යහපත්වූ අර්ථ සහිතවූ, ඛ්‍යයන්ජන සහිතවූ, සියලු ලෙසින් සම්පූර්ණවූ, පිරිසිදුවූ ශාසන මාර්ග බ්‍රහ්මචරියාව ගෙන හැර දක්වති. එබදුවූ රහතුන්ගේ දැකුම යහපත්ය.´´ (කියායි) ඉක්බිති වෙරංජාවැසි බ්‍රාහ්මණ ගෘහපතියෝ භාග්‍යවතුන්සේ යම් තැනෙක්හිද එතැනට පැමිණියාහුය. පැමිණ ඇතැම්හු භාගෘවතුන් වහන්සේ සමග සතුටු වූහග සතුටු වියයුතු සිහි කටයුතු කථා කොට නිමමා එක පැත්තක උන්නාහුය. ඇතැම්හු භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සිටින දිශාවට ඇදිලි බැද වැද එක පැත්තක උන්නාහුය. ඇතැම්හු භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සමීපයෙහි (තමන්ගේ) නාම ගොත්‍ර කියා එක පැත්තක උන්නාහුය. ඇතැම්හු නිශ්ශබ්දවම එක පැත්තක උන්නාහුය. එක පැත්තක හුන්නාවුූම, වෙරංජක බ්‍රාහ්මණ ගෘහපතියෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙසේ කීවාහුය.

´´භවත් ගෞතමයාණෙනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් සත්වයෝ කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සැපයෙන් තොරවූ, නපුරු ගති ඇති, යටික්‍රරුව වැටෙන්නාවූ නරකයෙහි උපදිති. ඊට හේතුව කුමක්ද? ඊට ප්‍රත්‍යය කවරේද?

´´භවත් ගෞතමයාණෙනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් සත්වයෝ කය බිදීමෙන් මරණින් මතු යහපත් ගති ඇති දිව්‍ය ලොකයෙහි උපදිති. ඊට හේතු කවරේද? ඊට ප්‍රත්‍යය කවරේද?´´

2. ගෘහපතියෙනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් සත්වයෝ අධාර්මික හැසිරීමයැයි කියන විෂම හැසිරීම හේතුකොටගෙන කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අපාය නම්වූ නපුරුගති ඇති නරකයෙහි උපදිත්. ගෘපතියෙනි, මේ ලොකයෙහි ධර්මික හැසිරීම යැයි කියන සමචර්යාව හේතුකොටගෙන ඇතැම් සත්වයෝ කාය ශෙදයෙන් මරණින් මතු සුගති නම්වූ දිව්‍ය ලොකයෙහි උපදිත්.´´

´´අපි භවත් ගෞතමයන්ගේ සංක්ෂේපයෙන් කියන ලද්දාවූ, විස්තර වශයෙන් අර්ථය නොබෙදන ලද්දාවූ, මේ ධර්මයෙහි විස්තර වසයෙන් ිර්ථය නොදනිමු. යම්සේ අපි භවත් ගෞතමයන්ගේකොටින් දේශනා කරන ලද්දාවූ, විස්තර වශයෙන් අර්ථය නොබෙදන ලද්දාවූ, මේ ධර්මය විස්තර වශයෙන් දැන ගන්නෙමුද, භවත් ගෞතමතෙම එසේ ධර්මය දේශනා කරන සේක්වා´´ ´´ගෘහපතියෙනි, එසේවී නම් අසව්. මනාකොට සිත්හි තබා ගනිව්. කියන්නෙමි´´ ´´එසේය පින්වතුන් වහන්ස´´ යි වෙරංජන බ්‍රාහ්මණ ගෘහපතියෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ට උත්තර දුන්හ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේ වදාළහ.

3. ´´ගෘහපතියෙනි, තුන් පරිද්දෙකින් කයින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් ඇත්තේ වෙයි. වචනයෙන් සතර ආකාරයකින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් ඇත්තේ වෙයි. සිතින් තුන් ආකාරයකින් අධර්ම පැවැතුම් විෂම පැවතුම් ඇත්තේ වෙයි. ගෘහපතියෙනි, කෙසේ කයින් තුන් ආකාරයකින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් ඇත්තේ වෙයිද? ගෘහපතියෙනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් කෙනෙක් රෞද්‍ර වූයේ, ලෙයින් තෙමුණු අත් ඇත්තේ, අන්‍යයන්පෙලීමෙහි, නැසීමෙහි යෙදුනේ, සත්වයන් කෙරෙහි දයාවක් නැතිව ප්‍රාණාත කරන්නේ වෙයිද, සොරකම් කරන්නේ වෙයිද, ගමෙහි හෝ ආරණ්‍යයෙහි හෝ අනුන් සතු යමක් වේද එය සොර සිතින් පැහැර ගන්නේ වෙයිද, කාමයන්හි වරදවා හැසිරෙන්නේ වෙයිද, මව විසින් රක්නා ලද්දාවූද, පියා විසින් රක්නා ලද්දාවූද, මව්පියන් විසින් රක්නා ලද්දාවූද, සොහොහුරා විසින් රක්නා ලද්දාවූද, නෑයන් විසින් රක්නා ලද්දාවූද, ගොත්‍රයෙන් රකින ලද්දාවූද, කුල චාරිත්‍රධර්මයෙන් රකින ලද්දාවූද, හිමියන් සහිතවූද, (අසුවල් ස්ත්‍රිය වෙත ගියහොත් දඩයයි නියම කරනලද) දඩුවම් සහිතවූද, යටත් පිරිසෙයින් (මැය මගේ භාර්යාව වන්නීයයි පිරිමියෙකු විසින්) මල්දමක් කමනු ලැබුවාවූද, යම් ඒ ස්ත්‍රීහු වෙත්ද, එබදු ස්ත්‍රීන් සමග හැසිරීමට පැමිණියේ වෙයිද, ගෘහපතියනි, මෙසේ වනාහි කයින් සිදුවන්නාවූ අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් තුන් ආකාර වෙයි.

´´ගෘහපතියෙනි, කෙසේ නම් වචනයෙන් සතර ආකාරයකින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් ඇත්තේ වෙයිද, ගෘහපතියෙනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් කෙනෙක් බොරු කියන්නේ වෙයිද, සභාවකට ගියේ හෝ පිරිසකට ගියේ හෝ නෑයන් මැද ගියේ හෝ සමූහයා මැද ගියේ හෝ රාජකුලයා මැදට ගියේ හෝ පින්වත් පුරුෂය, මෙහි එව, යමක් දන්නෙහි නම් එය කියව´´යි ඉදිරියට පමුණුවන ලද්දේ සාක්ෂි අසන ලද්දේ නොදැන හෝ දනිමියි කියයි. දැන හෝ නොදනිමියි කියයි. දැක හෝ නිදුටුයෙමියි කියායි.නොදැක හෝ දුටුවෙමියි කියායි. මෙසේ තමා නිසා හෝ අන්‍යයන් නිසා හෝ කිසියම් ලාභයක් නිසා හෝ දැන දැන බොරු කියන්නේ වෙයි. කේලම් කියන්නේ වෙයි. මෙතැනින් අසා මොවුන් බිදුවනු පිණිස අසුවන්තැන කියන්නේය, අනුවන් තැනින් හෝ අසා අසුවලුන් බිදුවනු පිණිස මොවුන්ට කියන්නේය. මෙසේ සමගි වූවන් බිදින්නේ හෝ වෙයි, මිදුනවුන්හට අනුබල දේනේ හෝ වෙයි. භෙදවීමෙහි ඇලුනේ භෙද කිරීමෙහි සතුටුවන්නේ, භේදකරන වචන කියන්නේ වෙයි, ඵරුෂ වචන කිය්නේ වෙයි, යම් ඒ වචනයක් ගැටීම් හැරහීමාදීන් දෝෂ සහිතද, කුණු සැරව වෑහෙන්නාක් මෙන් අප්‍රියද, අන්‍යයන්ගේ සිත් නරක් කරන්නේද, අන්‍යයන්හට පහරක් වැනිද ක්‍රොධයට කිට්ටුද, නමාධිය පිණිස නොපවතීද, එබදු වචන කියන්නේ වෙයි. සම්ඵලාප (හිස් වචන) කියන්නේ වෙයිද, නුසුදුසු කාලයෙහි කියන්නේද, නුවූවක් කියන්නේ වෙයිද, අනර්ථයක් කියන්නේ වෙයිද, අධර්මයක් කියන්නේ වෙයිද, අවිනයක් කියන්නේ වෙයිද, සිතෙහි තබා ගැනීමට නුසුදුසු වචන කියන්නේ වෙයිද, නුසුදසු කාලයෙහි, නිදර්ශන දැක්වීම් ආදියක් නැතිව අගක් මුලක් නැති, අවැඩින් යුක්තවූ වචන කියන්නේ වෙයිද, ගෘහපතියෙනි, මෙසේ වචනයෙන් සතර ආකාරයකින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් වෙයි.

5. ´´ගෘහපතියෙනි, කෙසේ සිතින් තුන් ආකාරයකින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් වේද, ගෘහපතියෙනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් කෙනෙක් දැඩි ලොභ ඇත්තේ වෙයිද, යම් ඒ අනුන්ගේ වස්තුවක් වේද, එය අධික ලොභයෙන් බලන්නේද, අනුන්ට අයිති යමක් වේද, ´අනේ එය මට වන්නේ නම් ඉතා යෙහෙකැ´යි (අධික ලෝභයෙන්) සිතයිද, මේ සත්වයෝ නැසෙත්වා, විනාශ වෙත්වා, සිදෙත්වා, නැතිවී යෙත්වායි ව්‍යාපාද සිත් ඇත්තේ, නපුරු අදහස් ඇත්තේ වෙයිද, විපරීත දැකීම් ඇති මිධ්‍යාදෘෂිටි ඇත්තේ වෙයිද, දෙන ලද්දෙහි විපාක නැත, දුන් දෙයෙහි ඵල නැත, පිදූ දෙයෙහි විපාකය නැත, කුශලාකුශල කර්මයන්ගේ ඵලයද විපාකයද නැත, මෙලොවක් නැත, පරලොවක් නැත, මව් කෙරෙහි හොද හෝ නරක පැවැත්මෙහි විපාක නැත, පියා කෙරෙහි හොද හෝ නරක පැවැත්මෙහි විපාක නැත, මැරී උපදින සත්වයෝ නැත, යහපත් මාර්ගයෙහි ගියාවූ යහපත්ව පිළිපදින්නාවූ යම් කෙනෙක් මේ ලෝකයද පරලෝකයද තුමූ නුවණින් ප්‍රත්‍යක්ෂ කොට ප්‍රකාශ කරත්ද, එබදුවූ ශ්‍රමණ බ්‍රාහ්මණයෝ නැතැයි ගනිත්ද, ගෘහබපතියෙනි, මෙසේ තුන් ආකාරයකින් සිතින් අධර්ම පැවතුම් විෂම පැවතුම් වෙයි. ගෘහපතියෙනි, මෙසේ අධර්ම පැවතුම් විෂමපැවතුම් හේතුකොටගෙන ඇතැම් සත්වයෝ කය බිදීමෙන් මරණින් මත්‍ර සැපයෙන් පහවූ, නපුරු ගති ඇති, නපුරු වැටීමක් ඇති නිරයෙහි උපදිති.

6. ´´ගෘහපතිතයෙනි, තුන් ආනාරයකින් කයින් ධර්ම පැවතුම් සමපැවතුම් වෙයි, සරත ආකාරයකින් වචනයෙන් ධර්ම පැවතුම් සම පැවතුම් වෙයි. තුන් ආකාරයකින් සිතින් ධර්ම පැවතුම් සමපැවතුම් වෙයි. ගෘහපතියෙනි, කෙසේ නම් තුන් ආකාරයකින් කයින් ධර්මපැවතුම් සමපැවතුම් වෙයිද? ගෘහපතියනි, මේ ලොකයෙහි ඇතැම් කෙනෙක් සතුන් ්මැරීම හැර සතුන් මැරීමෙන් වැළකුනේ බහා තැබූ දඩු ඇත්තේ බහා තැබූ ආයුධ ඇත්තේ ලජ්ජා ඇත්තේ කරුණාවත් බවට පැමිණියේ සියලු සත්වයන් කෙරෙහි හිතානුකම්පා ඇත්තේ වෙසෙයිද, නුදුන්දෙය ගැනීම අත්හැර නුදුන් දෙය ගැනීමෙන් වැළකුනේ වෙයිද, ගමෙහිද, ආරණ්‍යයෙහිද, අනුන් සතුවූ යම් වස්තුවක් වේ නම් එය සොර සිතින් නොගන්නේ වෙයිද, කාමයන්හි වරදවා හැසිරීම හැර කාමමිධ්‍යාචාරයෙන් වැළකුණේ මව විසින් රක්නා ලද්දාවූද, පියා විසින් රක්නා ලද්දාවූද, මව්පියන් විසින් රක්නා ලද්දාවූද, සොහොහුරා විසින් රක්නා ලද්දාවූද, නෑයන් විසින් රක්නා ලද්දාවූද, ගොත්‍රයෙන් රකින ලද්දාවූද, කුල චාරිත්‍රධර්මයෙන් රකින ලද්දාවූද, හිමියන් සහිතවූද, දඩුවම් සහිතවූද, යටත් පිරිසෙයින් මල්දමක් පළදවන ලද්කාවූද, යම් ඒ ස්ත්‍රීහු වෙත්ද, එබදු ස්ත්‍රීන් හා හැසිරීමට නොපැමිණියේ වෙයිද, ගෘහපතියනි, මෙසේ වනාහි කුන් ආනාරයකින් කයින් ධර්ම පැවතුම් සමපැවතුම් වෙයි.

7. ´´ගෘහපතියෙනි, කෙසේ නම් වචනයෙන් සතර අකාරවූ ධර්මපැවතුම් සමපැවතුම් වෙයිද? මේ ලොකයෙහි ඇතමෙක් බොරුකීම අත්හැර බොරු කීමෙන් වැළකුණේ වෙයි. සභාවකටගියේ හෝ පිරිසකට ගියේ හෝ නෑයන් මැද ගියේ හෝ සමූහයා මැදට ගියේ හෝ රාජකුලයා මැදට ගියේ හෝ, ´පින්වත් ප්රුෂය, මෙහි එව, හමක් දන්නෙහි නම් එය කියව´යි ඉදිරියට පමුණුවන ලද්දේ, සාක්ෂි අසන ලද්දේ හෙතෙම නොදන්නේ හෝ නොදනිමියි කියයි. දන්නේ හෝ දනිමියි කියයි. නුදුටුයේ හෝ නොදුටුවෙමියිද, දුටුයේ හෝ දුටුවෙමිද කියයි. මෙසේ තමන් නිසා හෝ අනුන් නිසා හෝ කිසියම් ලාභයක් නිසා හෝ දැන දැන බොරු නොකියන්නේ වෙයි.

කේලාම් කීම අත්හැර, කේලාම් කීමෙන් වැළකුණේ වෙයි. මෙතැනින් අසා මොවුන් බිදවීම පිණිස අසුවල් තැන නොකියන්නේය. අනුවල් තැනින් අසා අසුවලුන් බිදවීම පිණිස මොවුන්ට නොකියන්නේය. මෙසේ බිදුනවුන් ගළපන්නේ වෙයි. එක්වූවන්ට සමගියෙහි අනුසස් කියා අනුබල දෙන්නේ වෙයි. සමගියෙහි ඇලුනේ, සමගියෙහි ආශා ඇත්තේ, සමගියට සතුටුවන්නේ, සමගි වචන කියන්නේ වෙයි. යම් ඒ වචනයක් දොෂ රහිත ද, කණට සැපද ප්‍රෙම කටයුතුද, හෘදයංගමද, ගුණයෙන් පිරුණේද, බොහෝ දෙනාට කැමතිද, බොහෝ දෙනාට මනාපද, එබදු වචන කියන්නේ වෙයි. හිස් වචන කීම අත්හැර හිස්වචන කීමෙන් දුරුවූයේ සුදුසු කාලයෙහි කියන්නේ, වූවක්ම කියන්නේ, වැඩ ඇති දෙයක්ම කියන්නේ, ඇකි දෙයක්ම කියන්නේ, ඇතිවූවක්ම කියන්නේ, හික්මීම පිළිබද වූවක්ම කියන්නේ, සිතෙහි තැන්පත් කර ගැනීමට සුදුසුවූ, කාලයෙහි කියන්නාවූ, කරුණු සහිතවූ, දැක්වීම සහිතවූ, වැඩ දායකවූ වචන කියන්නේවෙයි. ගෘහපතියනි, මෙසේ වචනයෙන් සතර ආකාරවූ ධර්මපැවතුම් සමපැවතුම් වෙයි.

8. ´´ගෘහපතියෙනි, කෙසේ නම් සිතින් තුන් ආකාරවූ ධර්මපැවතුම් සමපැවතුම් වේද? ගෘහපතියනි, මේ ලොකයෙහි ඇතමෙක් අධික ලොභ නැත්තේද, අනුන්ගේ සිත් සතුටු කරන යම් ඒ අන්සතු වස්තුවක් වේද, එය අධික ලොභයෙන් නොබලන්නේ වෙද, ´´යමක් අනුන් සතුව ඇද්ද එය මට වන්නේ නම් ඉතා යෙහෙකැයි නොසිතන්නේ වේද, ක්‍රොධ සිත් නැත්තේ, පිරිසිදුවූ යහපත් කල්පනා ඇත්තේ, මෙසේද මේ සත්වයෝ වෛර නැත්තෝ, ක්‍රොධ නැත්තෝ, දුක් නැත්තෝ සුවසේ ආත්ම පරිහරනය කරත්වායි (සිතන්නේද) වරදවා ගැනීම නැත්තේ සම්‍යක් දෘෂ්ටි ඇත්තේ වෙයිද, දුන් දෙයෙහි විපාක ඇත, පරිත්‍යාග කරන ලද්දෙහි විපාක ඇත, පිදු දෙයෙහි විපාක ඇත, කරන ලද යහපත් අයහපත් කර්මයන්ගේ ඵල විපාක ඇත. මේ ලොකය ඇත. පරලෝකය ඇත. මව් කෙරෙරහි හොද හෝ නරක පැවැත්මෙහි විපාක ඇත. පියා කෙරෙහි හොද හෝ නරක පැවැත්මෙහි විපාක ඇත. මැරී උපදින සත්වයෝ ඇක. යහපත් මාර්ගයෙහි ගියාවූ, යහපත්ව පිළිපදින්නාවූ යම් කෙනෙක් මේ ලොකයද පරලෝකයද තුමූ ප්‍රඥාවෙන් අවබෝධකොට ප්‍රකාශ කරද්ද, එබදුවූ ශ්‍රමණ බ්‍රාහ්මණයෝ ඇතැයි (සිතද්ද) ගෘහපතියෙනි, මෙසේ සිතින් තුන් ආකාර ධර්මපැවතුම් සමපැවතුම් රවයි. ගෘහපතියනි, මෙසේ ධර්ම පැවතුම් සම පැවතුම් හේතුකොටගෙන ලෝකයෙහි ඇතැම් කෙනෙක් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු යහපත් ගති ඇති ස්වර්ග ලොකයෙහි උපදිති.

9. ´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ක්ෂත්‍රිය මහා සාරයන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ක්ෂත්‍රිය මහාසරයන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු බ්‍රහ්මණ මහාසාරයන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු බ්‍රාහ්මණ මහාසර කුලය හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ගෘහපති මහාසාර කුලයට එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ගෘහපති මහාසාර කුලය හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

10. ´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු චාතුර්මහාරාජික දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු චාතුර්මහාරාජික දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු තව්තිසා වැසි දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු තව්දිසා වැසි දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු යාම දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු යාම දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු තුසිත දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු තුසිත දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු නිම්මාණරති දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු නිම්මාණරති දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරනිම්මිත වසවත්ති දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරනිම්මිත වසවත්ති හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

11.. ´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු බ්‍රහ්මකායික දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු බ්‍රහ්මකායික දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආහ දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තාහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තාහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තාහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තාහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තාහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තාහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අප්පමාණහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අප්පමාණහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආභස්සර නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආභස්සර නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සුභ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සුභ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්යා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තසුභ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන් නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු පරිත්තසුභ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අප්පමාණසුභ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අප්පමාණසුභ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සුභකිණ්ණක නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සුභකිණ්ණක නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු වෙහප්ඵල නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු වෙහප්ඵල දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අවිහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අවිහ නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අතප්ප නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අතප්ප නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සුදස්සී නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු සුදස්සී නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අකනිට්ඨක නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු අකනිට්ඨක නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

12. ´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආකාසානඤචායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආනාසානඤ්චායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු විඤ්ඤාණඤ්චායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු විඤ්ඤාණඤචායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආකිඤ්චඤ්ඤායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු ආනිඤ්චඤ්ඤායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

´´ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කය බිදීමෙන් මරණින් මතු නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤයතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමැතිවන්නේ නම්, හෙතෙම කය බිදීමෙන් මරණින් මතු නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතන නම් දෙවියන් හා එක්වීමට උත්පත්ති වශයෙන් පැමිණෙන්නේය යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්හා සම චර්හා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

13. ගෘහපතියෙනි, ´ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇති මම, අනේ ඒකාන්තයෙන් කෙලෙස් නැති කිරීමෙන් කෙලෙස් රහිත වූ චිත්තවිමුක්තියද ප්‍රඥාවිමුක්තියද මේ ආත්මයෙහිම තෙමේ දැන ප්‍රත්‍යක්ෂකොට ඊට පැමිණ වෙසෙන්නෙමි´යි ඉදින් කැමති වන්නේ නම්, හෙතෙම කෙලෙස් නැති කිරීමෙන්, නෙලෙස් රහිතවූ චිත්තවිමුක්තියද, ප්‍රඥාවිමුක්තියද මේ ආත්මයෙහිම තෙමේ දැන ප්‍රත්‍යක්ෂකොට ඊට පැමිණ වාසය කරන්නේය. යන මේ කාරණය සිදුවෙයි. ඊට හේතු කවරේද? හෙතෙම ධර්මචර්යා සමචර්යා ඇත්තේය. (එහෙයිනි)

මෙසේ වදාළ කල්හි වෙරඤ්ජක ගම්වැසි බ්‍රාහ්මණ ගෘහපතියෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙය කීහ.

´´භවත් ගෞතමයන් වහන්ස, ඔබ වහන්සේගේ ධර්ම දෙශනාව යහපත. භවත් ගෞතමයන්වහන්ස, ඉතා යහපත. භවත් ගෞතමයන් වහන්ස, යම්සේ යටිකුරු කළ බදුනක් උඩුකුරු කරන්නේද, වැසී තිබුණ දෙයක් විවෘත කරන්නේද, මංමුළා වූවෙකුට මග කියන්නේද, ඇස් ඇත්තෝ රූප දකිත්වායි අදුරෙහි තෙල් පහණක් දරන්නේද, එපරිද්දෙන්ම භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ විසින් නොයෙක් ආකාරයෙන් ධර්මය ප්‍රකාශ කරනලදී. ඒ ධර්මය ඇසුවාවූ අපි භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ සරණ යමු. ධර්මයද භික්ෂු සංයාද සරණ යමු. භවත් ගෙ?තමයන් වහන්සේ අද පටන් දිවි හිමියෙන් සරණ ගියාවූ උපාසකයන් කොට අප සලකන සේක්වා.

දෙවෙනිවූ වෙරඤ්ජන සූත්‍රය නිමි. ( 5 – 2 )